Fruitcollectie

Op het terrein van Wind in de Wilgen is een uitgebreide collectie fruit aanwezig. Bij de aanplant is vooral gelet op resistentie tegen een aantal moeilijk [biologisch] te bestrijden ziektes. Bij appels en peren is dat schurft, bij perziken, nectarines en amandelen krulziekte, bij abrikozen bacteriekanker, bij druiven meeldauw.Er wordt door ons niets gedaan aan chemische bestrijding van ziektes en plagen.Als bemesting wordt enkel compost uit eigen tuin en verteerde houtsnippers gebruikt.De grondsoort is zavel [mengsel van zand en klei] met een hoog kalkgehalte en humusarm.Vandaar het rijkelijk toevoegen van organisch materiaal.

De aanplant bestaat uit;appels, peren, pruimen, perziken, nectarines, amandelen, abrikozen, kaki, pawpaw, japanse pruimen, pluot, bramen, kiwi, chinese kiwi, kiwibes, herfstframbozen, druiven en vorst-bestendige citrus.

Korte beschrijving appelrassen

Appels eisen een goede luchtige humeuze grond en vooral bij rassen die gevoelig zijn voor vruchtboomkanker niet te natte grond. Vooral de zwakke onderstammen, zoals M19, stellen hoge eisen en kunnen slecht tegen concurrentie. Bovendien moeten ze eigenlijk hun hele leven ondersteunt worden door een boompaal. Mijn favoriete onderstam, M26, is redelijk in toom te houden [ruim 3 meter] en heeft na enige jaren geen ondersteuning meer nodig.Bovendien oefent hij een gunstige invloed uit op de vruchtgrootte. Dit is vooral belangrijk voor kleinvruchtige rassen, zoals discovery en james grieve. Voor de hoogstam gebruikte ik MM111 en daar ben ik wat minder tevreden over. Slechte groei op minder goede gronden en een slechte invloed op de vruchtgrootte. Pluspunten zijn: vroege ingang van productie, goede invloed op productie en de boom blijft bescheiden van omvang. Ik vraag me af of MM107 niet beter voldoet. Of evt. M7. Deze onderstammen worden vooral voor halfstammen gebruikt maar mijn Lunterse pipeling op MM107 is bijna dubbel zo groot als de james grieve op MM111. Ik heb ook de indruk dat MM107 beter bestand is tegen vochtige omstandigheden.

Dan nu de rassen zelf, in volgorde van rijping.

DISCOVERY: mijn favoriete appel. Rijpt half/eind augustus. Bij de groenteman gekocht beroerd van smaak en uiterlijk, aan de boom gerijpt gods hemel op aarde. Bijna parfumachtig aroma en geur. In het laatste rijpingsstadium vanbinnen rood doormarmert. Als je niet in god gelooft en je bent uitverkoren om een aan de boom gerijpte appel te mogen proeven, dan wordt je spontaan bekeerd. Heel belangrijk: boom moet in de zon! en dan bedoel ik veel zon.Goed schurftresistent. Lange bloeitijd, dus vrijwel zeker ieder jaar appels. Hoe langer de bloeitijd, des temeer kans dat een gedeelte van de bloesem buiten een nachtvorst periode bloeit. Wordt wel snel overrijp.

JAMES GRIEVE: allltime evergreen. Zelfs in de natste zomers vrijwel geen schurft. Prachtige van roze naar wit verbloeiende bloesem. Dit in tegenstelling tot discovery, die vuilroze bloesem geeft. Op M26 mooie grootte appels, op MM111 te klein.

ALKMENE: lekkere appel met een duidelijk waarneembaar coxaroma. Niet teveel in de appelmoes doen, i.v.m. te overheersend aroma.Of je moet heel toevallig gek zijn op cox [niet gerard]. Goed bestand tegen schurft en wederom op M26. Ik heb nu Alkmene aangeplant op M7. Ben benieuwd of de vruchtgrootte op peil blijft.

STERAPPEL: smaakvol en prachtig gekleurd. Nadelen: te vroege val en je moet flink door eten want ze worden snel melig. Dikke schil en ze bloeien heel laat. Daardoor moeilijke kruisbestuiving. Lombarts calville is bij mij de enige die ook zo laat bloeit.Bij mij goed bestand tegen schurft maar volgens een onderzoek in sommige delen van het land gevoelig.

ELSTAR: is eigenlijk een herfstras maar door de moderne bewaar technieken tot in maart/april verkrijgbaar. Heerlijke smaak die echter gaat vervelen. Is het u ook opgevallen dat heel veel moderne appelrassen qua smaak zo op elkaar lijken? Heel goed dunnen [en op tijd] anders grote kans op beurtjaren.Bij niet plukken blijven de appels gewoon aan de boom hangen, desnoods tot aan de kerst.

ROTER FREIHERR VON BERLEPSCH: alleen al om de naam. Schijnt een van de lekkerste appelrassen te zijn. Experimenteel aangeplant, is waarschijnlijk te schurftgevoelig, volgens een Duitse kweker die op bezoek was. Waarop ik gevat antwoordde: maar in Nederland wil alles beter. Ben heel benieuwd hoe het afloopt.

SCHONE VAN BOSKOOP: door iedereen foutief goudreinette genoemd. Vol aroma en meer een moesappel dan een gebakappel. Maar bij gebrek aan beter moeten we wel onze appeltaarten van deze appel maken. De groene uitvoering is beter bestand tegen schurft dan de rode mutanten, die je tegenwoordig in de winkel koopt. De roden verkopen beter.

LUNTERSE PIPELING: lijkt qua smaak erg op de goudreinette, maar is vaster en wat droger.Daardoor beter geschikt voor appeltaart enz. Kookt minder snel stuk. Probleemloze appel.

LOMBARTS CALVILLE: lichte delicate smaak met een duidelijk eigen karakter. Gevoelig voor vruchtboomkanker. Volgens de rassenlijst goed bestand tegen schurft, bij mij wordt dit ras nog behoorlijk aangetast. Maar ik moet bekennen dat de boom erg nat staat.

GLOCHENAPFEL: oud Duits ras met een onmiskenbare klokvorm. Bij mij erg veel rotte plekjes op de appel. Vogels houden erg veel van dit ras. Ook veel misvormde vruchten.Smaakt goed, ik wil toch positief eindigen.

ZOETE ORANJE: oorlogswinter appel. In het begin van de herfst als handappel te gebruiken en daarna zeer goede droog en kookappel. Wie doet dat nog, drogen van appeltjes? Ik niet maar als het weer oorlog wordt ben ik voorbereid. Tot nu toe zeer goed gebleken. Ik doe er niks aan [zelfs niet dunnen] en toch ieder jaar veel appels. Opmerkelijk is dat de vogels deze appel redelijk met rust laten. Ik vind hem te zoet voor handappel.

ABRIKOZEN

Mijn favoriete vrucht. Grootste probleem is nachtvorst tijdens de bloei. De vroegstbloeiende rassen staan half maart al in bloei. Enkel na lange strenge winters [waardoor de bloei soms wel met 3 a 4 weken wordt verlaat] overvloedige oogsten. Zoals in 2010 en 2009.Onder glas vrijwel altijd prijs. Op natte gronden is bacteriekanker een probleem. Ook komt het voor dat bomen spontaan afsterven. Bij mij staan de vroegrijpende abrikozen onder glas. De laatrijpende rassen[die meestal ook wat later bloeien] staan buiten. Buiten kun je met vliesdoek nog wat doen aan nachtvorst bestrijding maar bij echt zware nachtvorst helpt ook dit niet. Abrikozen moeten volledig rijp worden geplukt, ze rijpen niet na.Als abrikozen rijp zijn worden ze ook zacht en dan heb je een probleem als exporteur in Griekenland. Drieduizend kilometer in de vrachtwagen doet ze geen goed. Vandaar de halfrijpe bij de groenteboer. Ziet u bij de groenteboer groen-oranje abrikozen, koop ze niet. Veel abrikozenrassen eisen kruisbestuiving. Het vroege ras aurora [en ook springblush] rijpt buiten half/ eind juni. Het late ras tardicot rijpt eerste helft augustus. Tardicot heb ik de koudste plek van de tuin gegeven in de hoop dat hij nog later bloeit en later af rijpt.

Aangeplant zijn [involgorde van rijping]: Aurora, Springblush, Pinkcot, Orangered, Kuresia, Hargrand, Pisana, Bergaron, Tardicot.

En dan de bloesem, overdadig. Hebben perziken de mooiste bloesems, abrikozenbloesem geeft mij de meeste emoties. Na de lange winter is hij de eerste fruitboom die in bloei komt. Tot nu toe heb ik enkel witbloeiende abrikozen gezien. De buren hebben de mooist bloeiende boom: grote witroze bloesems. En dan te bedenken dat ik die boom heb geplant als onbekend ras. Het leven heeft vele verrassingen in petto en iedere keer als ik langs deze boom loop denk ik: hij is van mij. De begeerte knaagt na zovele jaren, nog steeds aan mij. Alle rassen die genoemd zijn hebben minimaal een goede smaak.

PERZIKEN

Sommige rassen bloeien minder spectaculair. Groot probleem is de krulziekte,een schimmelziekte die de bladeren in het voorjaar aantast. Enkel buiten een probleem, in de kas niet. De schimmel kan enkel toeslaan als het koud is. Na juni verdwijnt de ziekte. Bladeren zwellen op en verkleuren rood. Bij hevige aantasting vallen de bladeren na een tijdje af. Komt enkel voor bij perziken, nectarines en amandelen. Rassen zijn meer of minder vatbaar. Het nectarine ras, madame Blanchet, wordt hevig aangetast, vandaar dat hij bij mij onder glas staat. Marianna is een nieuw ras dat binnen de groep van nectarines het minst wordt aangetast. Althans dat beweert een Duitse website. Ik hoop dit jaar een eerste indruk te krijgen.Bij perziken is krulziekte resistentie [of een gedeeltelijke resistentie] verder gevorderd.

AVALON PRIDE: een Amerikaans ras die nauwelijks wordt aangetast. Geelvlezige perzik.Niet opvallende bloesem. Wel een sterke groei en opvallend groot blad.

REVITA: heel mooie bloesem en goede resistentie. Witvlezig. Er zou sprake zijn van de afwijking gespleten pitten, maar ik heb bij mijn boom er weinig last van. Gespleten pitten is geen ziekte maar een foutje in het groeiproces van de vrucht. Misschien omdat de boom bij mij volop met andere bomen en struiken moet concurreren om water en voedsel?

BENEDICTE: minder resistent dan Revita en Avalon. Geen mooie bloemen maar wel hele grote en lekkere vruchten.

HARROW BEAUTY: experimenteel. Zou een redelijke resistentie hebben.

AMANDELEN

Er zijn bittere en zoete amandelen. Voor consumptie komen in principe enkel de zoete in aanmerking. Amandelen bloeien meestal nog eerder dan perziken, je plant ze dus aan voor de bloesem. Evt. oogst is mooi mee genomen.Veel rassen zijn gevoelig voor krulziekte maar minder dan perziken.

ROBIJN: dit is een kruising tussen amandel en perzik. Prachtige bloesem maar kleine nootjes.Bij mij staat hij er enkel voor de bestuiving van Lauranne. Sterke groei.

LAURANNE: een echte amandel. Wat minder grote witroze bloesem. Kruis bestuiver. Zwakke groei, tot nu toe. En hij bloeit laat. Beide rassen zijn vrijwel krulziekte resistent.

PEREN

Bij de perenraskeuze zit de moeilijkheid in de vroege rassen, er is weinig keus.

PRECOCE HENIN: een vrij nieuw Belgisch ras. Vroeg [aug.] en zacht smeltend vruchtvlees.Goed schurft resistent.

HARROW DELIGHT: vroeg, smaakvol en bacterievuurresistent. Waarschijlijk niet genoeg bestand tegen schurft. Experimenteel aangeplant.

JOSEPHINE DE MALINES: wat een naam! Ik wil gelijk met haar trouwen. Josephine is zacht, aromatisch, en smeltend. Wat wil je nog meer. Josephine is enkel aan de kleine kant.

COMTESSE DE PARIS: de hertogin kan behoorlijk grof gebekt zijn. Ze wil [nee, eist] een plekje in de zon. Grofkorrelig vruchtvlees, kan ook als stoofpeer. Maar onthoud: zet haar in het zonnetje.

CONFERENCE: iets wat goed is verdwijnt niet snel en dat  bewijst deze peer. Al meer dan 100 jaar aan de top. Gekweekt door de tovenaar Theodoor Rivers, de man die de halve hele fruitteelt naar een hoger plan heeft gebracht. Hij kweekte en verbeterde vrijwel ieder fruitsoort. En veel van zijn creaties bestaan nog steeds. O.a. het perzikken ras Peregrine is nog steeds algemeen te koop. Dat lord Nelson op Trafalqersquare staat is een vergissing van de geschiedenis, Theodoor had er moeten staan met een fruitmand.

CONCORDE: de geschiedenis zal moeten uitwijzen of dit een laag dan wel hoogvlieger zal worden.Het ontwikkelen van dit ras kostte in ieder geval minder dan het vliegtuig. Het vliegtuig is al op gedoekt.

Is onze Doyenne nogal schurft gevoelig[ bij mij zelfs zeer schurft gevoelig] haar kindje dat ze baarde, na een hevige romance met een met de engelse Conferancier, heeft hier aanmerkelijk minder last van. Heeft wel de zonbehoefte van de Doyenne geërfd. De vogels hebben een opmerkelijke voorkeur voor dit ras.

KAKI

Uit china afkomstige fruitsoort die van nature thuis hoort in een wat warmer klimaat. Al meer dan 2000 jaar wordt hier mee veredeld. In Nederland meestal te korte zomers om goed uitgerijpte vruchten te krijgen. Maar voor de sier zijn ze al goed. Stel je voor: half november zie je een bladloze boom behangen met tomaatvormige oranje-rode lampionnetjes. Dan maakt het toch niet uit of ze voldoende afrijpen. Hebben een ingewikkelde wrangheidscode. Voor uitleg hierover verwijs ik graag naar de website van fruitlent.

VAGNELIA: in italie zeer populair. De naam doet me altijd denken aan een vrouwlijk persoon uit een austin power film. Zou eind oktober afrijpen, ben beniewd. Als dit zo is dan is dat mooi. Dan zou hij voldoende kunnen afrijpen. Mijn boompje zou dit jaar in productie moeten komen. Is bij kaki’s soms de winterhardheid een probleem, Vagnelia heeft de zelfs de zeer lange en koude winter van 2009/ 2010 glansrijk doorstaan. Zonder enige bescherming.

TIPO: had in de genoemde winter iets meer taksterfte in het eenjarige hout. Groeide gewoon weer bij. Zoals voorspelt een late rijping, is eigenlijk gewoon te laat. Het grote probleem is dat kaki’s pas in juni bloeien en dan duurt het groeiseizoen wel heel kort in Nederland. De evt. klimaatsverandering zou gunstig kunnen zijn. Er bestaat ook een kans, dat het daardoor kouder wordt. Ik ga uitvogelen  of het uitmaakt als de vruchten bestoven zijn. De pitten hebben bij kaki’s invloed op het rijpings proces.

HANNA FUYI: Japans ras. Staat bij mij in de kas geplant. Ik wil wel ook kaki’s eten. In de kas geen probleem, worden gewoon goed rijp. Dit ras vormt ook zonder bestuiving vruchten en daardoor geen pitten. In Japan hoofdras. Nu maar hopen dat het goede ras is geleverd.

TRIUMPH: in de winkel aangeboden als sharonfruit. En laat dit ook nog een van de slechts smakende rassen zijn. Ik bereikte ooit bij de groenteboer een hoogtepunt van smaak genot toen ik een echt goedsmakende kaki kreeg. Een ware godenappel. Vuurrood en heel zacht.Een bol zachte zoetheid. Helaas de zachtheid wordt door de handel als slecht ervaren. Vandaar dat we tegenwoordig meestal enkel sharon kunnen kopen , die blijft hard. Niet kopen dus.In de winter van 2009/ 2010, ondanks bescherming, veel sterfte in het eenjarige hout en zelf enige sterfte in het tweejarige hout.